Rubriek Mariek: natuurbeleving

Rubriek Mariek: natuurbeleving

16-06-2022

Vanuit Natuur voor Elkaar bieden we natuurateliers aan initiatiefgroepen in Overijssel. Een natuuratelier is een creatieve sessie van een halve dag waarin we ruimtelijke vraagstukken een stap vooruit helpen. De natuur staat hierin altijd centraal. Rubriek Mariek gaat dit keer over natuurbeleving en het belang hiervan.

Vaak start ik een natuuratelier met een persoonlijke vraag. “Wat is je eerste natuurherinnering?” Of “Wanneer heb je de natuur het meest intens beleefd?” Door in gedachte terug te gaan naar zo’n moment, kom je weer even bij dat gevoel dat je toen ervaarde. Naast alle praktische punten die de deelnemers meenemen naar een natuuratelier, is die natuurbeleving de kern van de zaak. Afgelopen jaar heb ik heel wat positieve herinneringen van deelnemers op post-its gezet. We wisten het eigenlijk al wel: de natuur doet goed!

Antwoorden van de deelnemers bestaan bijna altijd uit een combinatie van twee aspecten, namelijk  de kenmerken van een plek en de mentale staat waarin de persoon zelf was. De natuur lijkt dieper binnen te komen wanneer men in een bepaalde mate van rust verkeerd. Althans, nog nooit heeft er een deelnemer vertelt over een intens mooie natuurbeleving, vanuit een zeer gestreste staat van zijn. Een ontspannen moment dus en een open houding, waarbij men zich kan verwonderen. Bovendien valt het me op dat de deelnemers zich ook altijd de prikkeling van meerdere zintuigen herinneren. Naast beeld, worden ook geluiden en geuren genoemd, of hoe het voelde…

Als ontwerper ben ik er van overtuigd dat een goed ontwerp in positieve zin jouw natuurbeleving kan versterken. Een ontwerp kan landschappelijke kenmerken aanzetten. Een ontwerp kan je blik richten. Een ontwerp kan de snelheid en route bepalen waarmee je door het landschap gaat. En een ontwerp kan je uitnodigen. In de afgelopen maanden zijn er prachtige opgaven voorbij gekomen in de natuurateliers. Opgaven waarbij we met fysiek ontwerp een grote meerwaarde creëren voor mens, dier en plant. De natuur wordt in deze projecten letterlijk dichter bij de mens gebracht. Een paar voorbeelden? Kinderen in Genemuiden gaan opgroeien aan een drietal natuurspeelplekken in plaats van aan een stenige parkeerterreinen. Scholieren in Nijverdal krijgen straks les in een hortus in plaats van binnen in het leslokaal. Een park in Almelo bij een zorginstelling wordt meer natuurlijk ingericht en wel toegankelijk voor ouderen die slecht ter been zijn. En werknemers in Dedemsvaart zullen straks de lunchpauze wandelend kunnen doorbrengen, langs mooie groene routes, in plaats van in de kantine of achter het bureau. Fantastische opgaven die ontstaan zijn op initiatief van bewoners, gemeenten, instellingen en verenigingen. Erg gaaf dat we vanuit Natuur voor Elkaar deze opgaven een stap vooruit kunnen helpen.

Ik sluit dit stuk af met een pleidooi om naar buiten te gaan en de natuur op te zoeken. Met een ontspannen gevoel en een open houding. Want met mentale ruimte voor verwondering ervaar je de natuur op haar best.

Op de raarste momenten soms.

Midden tussen de spelende kinderen op het plein ontdekte ik een gat in een oude boom. In dat gat blijkt een mezennest te zitten. De mezen trekken zich niets aan van de schreeuwende en rennende kinderen. Ze blijven af en aanvliegen, met wormpjes en vliegen. En andersom lijken de kinderen zich ook niet bewust te zijn van de vogels om hen heen. Twee werelden apart. Tot een van de kinderen op het plein me vraagt “wat ik daar nou sta te doen?” Broertjes, grote zus en vriendinnen worden erbij gewenkt en al gauw staat er een halve schoolklas om me heen. Muisstil. Zo stil dat we de jonge vogeltjes kunnen horen piepen. “Woohhh,” zegt grote zus verwonderd, “Zij hebben toch bosjes nodig? Zullen we een tuin voor ze maken?”

Meer informatie
Wil je meer weten over de natuurateliers? Neem dan contact op met Marieke de Keijzer, M.d.Keijzer@overijssel.nl.

Aan Natuur voor elkaar werken mee

  • Provincie Overijssel
  • VNO NCW Midden
  • WDOD
  • VNG Overijssel
  • OAJK
  • Natuurmonumenten
  • Bouwend Nederland
  • Natuur en Milieu Overijssel
  • Landschap Overijssel
  • LTO
  • Springzaad
  • IVN Natuureducatie
  • Voedselbosbouw
  • Aeres Hogeschool
  • IJssellandlandschap
  • Waterschap Vechtstromen
  • Recron
  • Staatsbosbeheer
  • De Vlinderstichting
  • Oversticht
  • Operatie Steenbreek
  • VHG
  • NatuurBoeren
  • OPG
  • RAVON
  • Vogelbescherming Nederland
  • Zoogdiervereniging
  • Zone College
  • Dimence Groep
  • Provincie Overijssel
  • VNO NCW Midden
  • WDOD
  • VNG Overijssel
  • OAJK
  • Natuurmonumenten
  • Bouwend Nederland
  • Natuur en Milieu Overijssel
  • Landschap Overijssel
  • LTO
  • Springzaad
  • IVN Natuureducatie
  • Voedselbosbouw
  • Aeres Hogeschool
  • IJssellandlandschap
  • Waterschap Vechtstromen
  • Recron
  • Staatsbosbeheer
  • De Vlinderstichting
  • Oversticht
  • Operatie Steenbreek
  • VHG
  • NatuurBoeren
  • OPG
  • RAVON
  • Vogelbescherming Nederland
  • Zoogdiervereniging
  • Zone College
  • Dimence Groep